Nootjesmelk, boontjesmelk en granenmelk

Er zijn op het moment van schrijven van dit artikel éénentwintig (21!) verschillende soorten plantaardige melk. En dan heb ik het nog niet eens over de soorten met toegevoegde chocola, vanille, kokos, aardbei, banaan, … Ze hebben allemaal net een andere textuur, toepassing en uiteraard net een andere smaak. Met zoveel alternatieven, is er eigenlijk nog wel reden om koeienmelk te drinken? Ik beloof je, er is een nieuwe favoriet voor iedereen!

Kokosmelk

Echte kokosmelk, in een kartonnetje of een blikje, gebruik je om te koken. Deze melk is heel erg romig en bevat een hoog vetpercentage. Kokosmelk geeft een boost aan je metabolisme, dus heeft een positief effect op je vetverbranding. Om zo uit een glas te drinken is het niet zo’n goed plan, deels omdat het echt héél romig is en deels omdat er veel vet in zit, maar je kunt er wel perfect mee koken. Kokosmelk is standaardingrediënt in curry en je kunt met kokosmelk heel lekker vegan ijs maken. Wist je dat als je kokosmelk wegzet in de koelkast en het minstens 24 uur laat staan, het gaat scheiden en je kokosroom krijgt?

Alpro heeft ook een kokosmelk om te drinken (Alpro Coconut Dream). Hij is iets lichter en minder romig dan gewone kokosmelk, waardoor je hier wel prima een glaasje van kan wegdrinken. In de koffie lijkt ‘ie me niet lekker, maar ik hou je natuurlijk niet tegen. Hij is in elk geval niet geschikt voor een cappuccino, want deze schuimt niet.

Amandelmelk

Amandelmelk smaakt naar… amandelen. Verrassend, ik weet het. Het is ook heel lekker om dit door je havermout heen te doen. Deze melk schuimt (met veel moeite) een heel klein beetje, dus amandelmelkcappuccino’s kun je beter niet proberen, maar je zou er een latte mee kunnen maken. Ik moet zeggen dat amandelmelk het beste gewoon zo te drinken is (en dat is overigens heel lekker!) – Of amandelmelk helemaal vegan is ligt er overigens aan wie je het vraagt, want voor amandelmelk wordt heel veel water gebruikt. Nu is het wel zo dat zelfs amandelmelk nog 2,5 keer minder waterverbruik om handen heeft dan koeienmelk, dus die laat ik even aan jou.

Havermelk

In havermelk zitten lekker veel vezels en proteïnen. Het heeft een lichtzoete smaak, maar daardoor wel redelijk wat suiker (van zichzelf). Ook is deze niet geschikt voor mensen met een glutenallergie of coeliakie. Havermelk smaakt een beetje naar melk na de cornflakes en is wat mij betreft de perfecte melk voor een lekkere cappuccino. Havermelk is onwijs romig en geeft vooral een hele lekkere twist aan je koffie. Het is een beetje afhankelijk van het merk hoe goed het schuimt, maar je krijgt er sowieso een mooie schuimlaag van!

Rijstmelk

Rijstmelk varieert best wel per merk. Over het algemeen heeft rijstmelk een beetje een zoete smaak wat mij persoonlijk een beetje aan gezoete soja light doet denken. Er zit minder vet in dan in andere plantaardige melk en is daarom ook een beetje waterig. Er zitten ook wat meer koolhydraten, maar wel minder calorieën in dan in koeienmelk. Een hele goeie energieboost dus, maar door de samenstelling van rijstmelk schuimt deze niet en voor de proteïne kun je het beter laten: er zit maar 0.25mg in een glas. Ook zit er redelijk wat suiker in. Daarom is het misschien ook niet heel gek dat deze het lekkerst is om in een dessert te gebruiken.

Sojamelk

Sojamelk is de ‘basis’ van de plantaardige melk. Gemaakt van de sojaboon (een peulvrucht), is deze melk het goedkoopst van alle plantaardige variaties. Met weinig vet, maar wel ongeveer net zo veel proteïne als koeienmelk. Ook kun je de vitaminen A en B12 in deze melk vinden. Het is een beetje een bedompte, stoffige smaak waar je heel erg van moet houden, vooral bij de ongezoete varianten. Ik ga zelf altijd voor de Alpro Soja Light. Om één of andere reden smaakt deze dan wel weer lichtzoet en hij schuimt net zo super als dat gewone sojamelk doet. Op zich complementeren sojamelk en koffie elkaar wel heel goed; de lichtnotige smaak leent zich prima voor verschillende soorten bonen. Alpro heeft ook verschillende smaakjes zoals vanille of chocola… Die zijn net een milkshake!

Hennepmelk

Hennepmelk is duur, moeilijk te vinden (probeer eens de natuurwinkel) en heeft wederom zo’n smaakje waar je van moet houden. Het smaakt een beetje aards. Ik kan het niet beter omschrijven dan amandelmelk meets pijnboopitjes meets matcha. Hennepmelk is ietsje dikker dan andere melksoorten (ook koeienmelk) en het is een goeie bron van omega-3 vetten. Er zit wel wat minder proteïne in dan in bijvoorbeeld soja- of havermelk, maar schuimt dan weer wel net zo goed als sojamelk. En oja, je wordt er niet high van.

Speltmelk

Speltmelk wordt gefermenteerd en is daardoor dus heel erg zoet. Waar havermelk smaakt naar cornflake-melk, smaakt speltmelk alsof je een schaaltje frosties hebt gegeten (je weet wel, van die cornflakes met een glimmende laag suiker er over heen). Er zit logischerwijs dan ook best wel wat suiker in, maar is hartstikke lekker in bijvoorbeeld chocolademelk, waar de zoete smaak het dan juist weer heel goed doet. Hij schuimt overigens niet.

Hazelnootmelk

Hazelnootmelk heb ik alleen nog van Rude Health gevonden. Te vinden bij speciaalzaken zoals de Ekoplaza en de Marqt of bij de grotere Albert Heijn filialen. Super lekker! Hazelnootmelk is helaas niet op te schuimen, maar is wel heel lekker om ‘gewoon zo’ te drinken. Bonus: Als je er cacao in doet (of chocoladesojamelk) kun je er een Nutella smaakje aan geven.

Cashewmelk

Net als andere notenmelk schuimt deze niet. Wel zitten er heel weinig calorieën (25kcal per glas) in, heel weinig (2g) vet en géén verzadigd vet. Alleen er zit dan ook weer geen vezels en heel weinig proteïnen in. Cashewmelk is super romig en een beetje nootachtig, maar wel mild van smaak!

Erwtenmelk

Ook in opkomst is de erwtenmelk. Ik heb het zelf nog nergens gevonden, maar dit is een recente trend die de plantaardige melkwereld moet gaan veroveren. Erwtenmelk schijnt nóg gezonder te zijn dan de al bekende alternatieven en schijnt qua smaak heel erg te lijken op koeienmelk. Mocht je het je trouwens afvragen: Erwtenmelk is (helaas) wel typisch gebroken wit, geen groen goedje dus.

Voor ieder wat wils…

Zoals je ziet zijn er zo veel alternatieven voor koeienmelk, ook met veel minder vet, een stuk gezonder en met net zo’n romige smaak als melk (en geen pus of gefilterd bloed, ja sorry, ik kan er ook niks anders van maken) Probeer er eens een paar uit, want je gaat er zeker van genieten!

Veel plantaardige melk dat je in de winkel kunt vinden heeft toegevoegde vitaminen, maar soms ook suiker. Veel plantaardige melk bevat van zichzelf geen of weinig suiker. Dat is vaak de ongezoete variant. De smaakjes met toegevoegde suikers zijn bijvoorbeeld bijzondere smaakjes zoals chocolademelk, vanille, of macchiato. (Pro-tip: Die smaken naar milkshakes… vooral als je ze even opschuimt)

Ook bestaan er melk-combo’s zoals haver-amandelmelk, maar je kunt ook gewoon zelf plantaardige melksoorten combineren om je eigen favoriete blend te maken!

Als je overigens écht zo min mogelijk impact wilt maken, kun je natuurlijk het best zelf je melk maken. Dit scheelt verpakking en transport, dus is logischerwijs een stuk beter voor onze planeet. Noten- en zaden!)melk maken is letterlijk een kwestie van water en nootjes (en bij sommige notensoorten kaasdoek; om te zeven), meer niet! Bekijk hier hoe je dat doet.